Bloemhofkinderen/ schoollunches

Kok Ralph en souschef Jamilla
Kok Ralph en souschef Jamilla

Er gaan steeds meer stemmen op voor gezonde, warme lunches op basisscholen in heel Rotterdam. Ook Zorgvrijstaat ziet in warme schoollunches met name een kans voor kinderen uit gezinnen die grote moeite hebben om een dagelijkse voedzame maaltijd op tafel te zetten. Wij hebben met OBS Babylon in het Oude Westen afspraken gemaakt om dit schooljaar, gedurende een maand, warme schoollunches te serveren. Khalida is als actieve moeder, -ik schreef over haar in een eerder bericht- direct bij de school betrokken. Zij wees ons op steeds terugkerende situaties waarin kinderen zonder ontbijt op school komen, of geen lunch meebrengen.

Om dit pilot zo goed mogelijk te realiseren, en ook als vertrekpunt voor anderen, ben ik op zoek naar zoveel mogelijk antwoorden op mijn vragen: wat is er allemaal nodig binnen dit project? Waarop zou het kunnen stranden? Hoe valt dit te financieren? Wat zijn de effecten? Voor een voorbeeld van goed functionerende en ingebedde warme schoollunches, mocht ik op werkbezoek bij Vakmanstadschool Bloemhof in Rotterdam-Feijenoord, waar kok Ralph van Meijgaard met souschef Jamilla al 9 jaar lang, in een team van hulpmoeders, stagiaires en “fruitmoeders” bakken, hakken, snijden en koken voor grofweg 350 leerlingen per dag.

Na een zoektocht door de straten Feijenoord (Bloemhof heeft 2 locaties, waarvan 1 met keuken) vind ik Ralph bij locatie Putsebocht. Hij brengt me naar een lokaal op de begane grond waar enorme bedrijvigheid heerst. Dit voormalige handenarbeidlokaal is verbouwd tot een professionele keuken met moderne apparatuur. Moeders in schorten lopen af en aan, er wordt in grote pannen geroerd, het is er warm en het ruikt er heerlijk.

Ik kijk er mijn ogen uit; “zou er in het Oude Westen ook een keuken zijn die dit kan faciliteren”?

Het is 12.00u. Tijd voor de eerste shift, en dat betekent dat naast tafeldekken ook de bakfiets volgeladen wordt voor locatie Oleanderstraat. Het eten gaat in warmhouders naar enkele straten verderop. Dat ziet er best laagdrempelig uit. Geen gedoe met busjes. Tussen shift 1 en shift 2 om 12.30 is het een heksenketel: opruimen, afwassen, tafeldekken, opscheppen en serveren. Dit alles wordt door de moeders gedaan.

Ralph neemt me mee naar de verwarmde kas, grenzend aan het hoofdgebouw en neemt uitgebreid de tijd om mij te vertellen hoe rauw voedsel uiteindelijk op de borden van de scholieren belandt.

Om te beginnen gaan koks Ralph en Nils beurtelings tweemaal per week naar de markt op het Afrikaanderplein om ‘in te slaan’. Zij keren terug op hun bakfiets waar groenten, vlees en fruit worden gekoeld of klaargelegd voor de komende week. Alle leerlingen krijgen alle dagen- behalve de woensdagen-, een warme maaltijd, met standaard een toetje van vers fruit. Op het menu staat om de dag een vegetarische maaltijdsoep met zelfgebakken brood en salade en de andere dagen rijst, pasta, aardappelen of couscous met groenten en vis, vlees of kip. En dat laatste een keer per week, omdat men ook hier aandacht schenkt aan meer groenten en minder vlees.

Even voor de duidelijkheid: Vakmanstadschool Bloemhof in het stadsdeel Feijenoord, is geen ‘normale’ school. Het is de eerste basisschool die in 2009 de plannen van filosoof en onderwijsvernieuwer Henk Oosterling rondom een geïntegreerde aanpak van leerlingen in een achterstandswijk oppakte, en in praktijk bracht. Naast rekenen en taal worden de kinderen ook onderwezen in judo, yoga en aikido, filosofie, techniek, koken en tuinieren. In deze extra lessen vergroten de kinderen hun sociale, fysieke en mentale skills en krachten. De schoolmaaltijden vallen onder de kooklijn, naast de judolijn, de ecolijn en de filosofielijn. Bloemhof heeft ook een moestuin, waar getuinierd wordt. De groenten en kruiden die verbouwd worden verdwijnen direct in de pan, al is de opbrengst niet genoeg voor alle maaltijden gedurende het schooljaar.

Tijdens ons gesprek komt Jamilla binnen met twee dampende borden. Jamilla is souschef en betaalde kracht. Zij is het die de hulpmoeders aanstuurt. De rol van de hulpmoeders is onontbeerlijk. Vandaar dat deze vrouwen per dagdeel een vrijwilligersvergoeding van €5,- ontvangen. Een plekje binnen dit team is gewild, (er zijn veel moeders die op deze manier willen bijdragen) en om die reden verandert de samenstelling van het team regelmatig

Op onze borden liggen geroosterde aardappelen, kipfilet, prinsessenboontjes met wortel en radijsjes en een kommetje met fruit. Het gaat erin als koek, maar ik ben erg benieuwd wat de kinderen ervan vinden, zijn zij nu als vanzelfsprekend grootverbruikers van groenten? In contrast met al die kinderen en volwassenen zoveel minder groente en fruit eten, volgens het voedingscentrum?

Een kleine rondgang door het eetlokaal, leert dat ook Bloemhofkinderen vaak de groenten onaangeroerd laten liggen, tot grote frustratie van Ralph. Maar de kinderen zijn wel rustig aan het eten. Op mijn vraag of zij niet slaperig worden van de lunch, antwoordt een jongen met een zwarte bril ontkennend. “Nee, juist niet. Ik kan me juist heel goed concentreren. En van dit eten word ik niet druk, want er zit geen suiker in”.

Aan het eind van mijn werkbezoek noemt Ralph de voordelen van warme schoollunches die hij ervaart. Behalve de voedingsstoffen en vitamines die de kinderen binnenkrijgen leren zij over de herkomst van voedsel, maar ook snijtechnieken, hygiënisch werken, goed gedrag en aankleding van de tafels. Door te proeven overwinnen zij hun angst voor het onbekende. Welke positieve resultaten de schoolmaaltijden hebben op gezond gewicht van de kinderen is moeilijk te meten. Sommige kinderen blijven, met name, buiten de schooltijden om, ongezond en veel eten.

http://Zorgvrijstaat https://www.facebook.com/zorgvrijstaat